Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody „Salamandra”
 


Młodzi znawcy polskich parków narodowych

Półfinał konkursu „Tatrzański Park Narodowy”

Półfinał konkursu „Tatrzański Park Narodowy”
Fot. Mariusz Talarczyk

Wiosną br. w Zespole Szkół Ogólnokształcących nr 4 w Poznaniu, odbyły się trzy imprezy konkursowe, organizowane przez PTOP „Salamandra”: ostatni etap Wojewódzkiego Konkursu Przyrodniczego dla Uczniów Szkół Średnich, pt. „Wielkopolski Park Narodowy”, oraz etap wojewódzki i ponadregionalny Wojewódzkiego Konkursu Przyrodniczego dla Uczniów Gimnazjów i Szkół Podstawowych, pt. „Tatrzański Park Narodowy”. Uczestnicy odpowiadali na pytania dotyczące przyrody ożywionej i nieożywionej tych dwóch parków i wykazali się jak zawsze sporą wiedzą. Laureaci otrzymali nagrody w postaci licznych publikacji, koszulek, płyt i lornetek.

Nazwiska laureatów oraz podziękowania dla wolontariuszy i instytucji wspierających organizację konkursów dostępne są na naszej stronie internetowej.

Ewa Olejnik





























Susły – reintrodukcja trwa!

Coraz częstszy widok na łące pod Kamieniem Śląskim

Coraz częstszy widok na łące pod Kamieniem Śląskim
Fot. Marcin Karetta

W lipcu, na łące między Kamieniem Śląskim a Kamionkiem, wypuściliśmy kolejne susły – tym razem 64 osobniki. To już trzecia z rzędu i ostatnia grupa susłów moręgowanych, wypuszczona na tym stanowisku. Podczas obserwacji prowadzonych przy okazji obozu monitoringowego ustalono, że większość naszych podopiecznych wybrała centralną część łąki. Jak na razie nie stwierdzono obecności susłów na sąsiadującym z łąką lotnisku. Tegoroczne wyniki liczenia używanych nor susłów są nieco gorsze niż w roku ubiegłym. Wynika to prawdopodobnie z faktu, iż w trakcie trwania obserwacji część łąki przykryta była suszącym się sianem, uniemożliwiającym dokładną penetrację całej powierzchni.

Koniec akcji wypuszczania susłów pod Kamieniem Śląskim nie oznacza oczywiście końca naszych działań w tym miejscu. W kolejnych latach zamierzamy kontynuować obserwacje tworzącej się populacji i w przypadku pojawiania się niespodziewanych problemów ingerować, jeśli będzie to konieczne.

Borys Kala



























Nietoperze bywają chore

Pewnego letniego popołudnia w siedzibie gdańskiego koła „Salamandry” zadzwonił telefon. Głos w słuchawce prosił o pomoc dla znalezionego na podwórku nietoperza. Zgłoszenie, jakich wiele. Pojechaliśmy po zwierzątko. Był to dorodny samiec mroczka późnego. Po krótkiej obserwacji zachowanie nietoperza wzbudziło w nas niepokój. Mroczek reagował agresywnie na najmniejszą próbę dotyku, przewracał się na plecy i nie potrafił się odwrócić. Próba napojenia nietoperza skończyła się niepowodzeniem – miał problemy z przełykaniem. Wkrótce zdechł. Wynik badania w Zakładzie Higieny Weterynaryjnej potwierdził niestety nasze obawy. Zwierzę było zarażone wirusem nietoperzowej wścieklizny. Na szczęście żadna z osób zajmujących się nietoperzem nie miała z nim bezpośredniego kontaktu i obeszło się bez szczepień. Schwytano go do tekturowego pudełka bez brania do ręki, a później wszystkie czynności były przy nim wykonywane w grubych, trudnych do przegryzienia rękawicach z zachowaniem ostrożności i zasad higieny. Przy tej okazji warto przypomnieć o bardzo ważnym fakcie. Wszystkie dzikie zwierzęta (nie tylko nietoperze) mogą przenosić groźne dla człowieka choroby. Bądźmy więc rozsądni i choć wścieklizna występuje coraz rzadziej, w kontaktach ze zwierzętami zawsze zachowujmy ostrożność.

Agnieszka Przesmycka






























Wiosenne warsztaty przyrodnicze

Naśladowanie głosów sów to niełatwe zadanie

Naśladowanie głosów sów to niełatwe zadanie
Fot. Marek Maluśkiewicz

Ponad 100 uczniów szkół podstawowych i gimnazjów wzięło udział w warsztatach przyrodniczych zorganizowanych w kwietniu przez Nadnoteckie Koło PTOP „Salamandra”. Trwające 5 godzin spotkanie rozpoczęło się w Powiatowym Centrum Informacji Przyrodniczej w Białej koło Trzcianki. Uczniowie mieli okazję zobaczyć, co najczęściej pada ofiarą sów, co kryje w sobie ptasia wypluwka oraz jak rozpoznawać sowie głosy. Podczas krótkiej wycieczki doliną Noteci obejrzeli też okoliczne łąki i torfianki oraz dowiedzieli się m.in., dlaczego warto chronić śródpolne zadrzewienia, a także jakie gatunki roślin i zwierząt można spotkać nad Notecią. Po każdej pogadance odbywały się konkursy wiedzy przyrodniczej, dotyczące omawianych zagadnień. Zadaniem ich uczestników było m.in. rozpoznawanie ptasich głosów, oznaczanie gatunków roślin i zwierząt czy wyjaśnienie, dlaczego nie należy wypalać traw. Po powrocie do Białej zwycięzcy otrzymali plecaki i nagrody książkowe. Upominki trafiły też do wszystkich uczestników konkursów. Nagrody i dyplomy wręczył goszczący na warsztatach Tadeusz Teterus – zastępca starosty powiatu czarnkowskotrzcianeckiego. Dla biorących udział w warsztatach przygotowano poczęstunek; czynne też było, cieszące się sporym zainteresowaniem, stoisko Polskiego Towarzystwa Ochrony Przyrody „Salamandra”.

Marek Maluśkiewicz
























Inwentaryzacja przyrody w lasach

Tegoroczny sezon wegetacyjny był szczególnie pracowity dla polskich przyrodników. Lasy Państwowe rozpoczęły ogólnopolską akcję inwentaryzacji walorów przyrodniczych lasów, włączając w nią wszystkich dostępnych specjalistów.

Kolonia nocków Natterera w Nadleśnictwie Karczma Borowa

Kolonia nocków Natterera w Nadleśnictwie Karczma Borowa
Fot. Andrzej Kepel

Inwentaryzacją objęto większość gatunków i siedlisk leśnych, dla ochrony których należy tworzyć obszary Natura 2000. Pomimo że u podstaw pomysłu przeprowadzenia tych badań legła chęć wykazania, że propozycje sieci Natura 2000, przygotowane przez „zielonych”, są niewłaściwe, organizacje ekologiczne zdecydowały się pomóc w jej przeprowadzeniu. Wyszliśmy z założenia, że każda dodatkowa wiedza może tylko pomóc w jeszcze lepszym wyznaczeniu sieci. Wszak dla wielu gatunków czy siedlisk propozycje są wciąż zbyt skromne z prostego powodu – zbyt małej wiedzy na temat zasobów przyrodniczych kraju.

PTOP „Salamandra” włączyła się we wszystkie etapy działań. Uczestniczyliśmy w tworzeniu metodyki, opracowując zasady inwentaryzacji kręgowców. Przedstawiciele Towarzystwa biorą udział w pracach krajowego i niektórych regionalnych organów doradczych, kontrolujących merytoryczną stronę badań. Przede wszystkim jednak specjaliści z „Salamandry” uczestniczyli w pracach terenowych, prowadząc inwentaryzację w różnych nadleśnictwach.

Zgodnie z oczekiwaniami, pierwszy rok inwentaryzacji, mimo że była przygotowywana w pośpiechu i często sposób jej realizacji budził poważne zastrzeżenia, przyniósł wiele cennych, nowych informacji. Nie tylko potwierdził poprawność wcześniej zgłoszonych propozycji, ale dostarczył danych, które pomogą w opracowaniu kolejnego wydania polskiej Shadow List Natura 2000. Mamy też nadzieję, że zdobyta wiedza zostanie wykorzystana przez Lasy Państwowe do zwiększenia skuteczności ochrony przyrody na zarządzanych przez nie terenach. Wszak warunkiem skutecznej ochrony jest uprzednie poznanie posiadanych zasobów. Dlatego cieszą nas zapewnienia, że Lasy mają zamiar kontynuować te badania w kolejnych latach.

Andrzej Kepel














Wybór numeru

Aktualny numer: 1-2/2019

Aktualny numer